Testosterone là gì và tác động đến sức khỏe của chúng ta như thế nào?

Tác giả: .Ngưn.

Bạn nghĩ tới điều gì khi nhắc đến testosterone? Hình ảnh một chàng trai cơ bắp cuồn cuộn trong phòng tập gym? Hay anh bạn tình hì hục trên giường, đêm đêm lâm 3, 4 trận liền chưa dứt?

Chúng ta thường gắn testosterone với vai trò chủ yếu trong tình dục và sức khỏe cơ bắp. Nhưng thực chất hormone này còn đóng nhiều vai trò quan trọng khác đối với sức khỏe và bệnh tật mà có thể khiến bạn ngạc nhiên.

Ví dụ bạn có biết testosterone là nhân tố chính gây ra ung thư tuyến tiền liệt không? Hoặc phụ nữ cũng cần testosterone?

Có nhiều thứ liên quan đến testosterone hơn là chuyện sinh lý và cơ bắp. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn có cái nhìn tổng quan về hormone testosterone, bao gồm những lợi ích chính của nó.

Testosterone là gì?

Testosterone là một hormone sinh dục. Nói riêng về hormon thì chúng chính là sứ giả hóa học của cơ thể. Chúng di chuyển từ cơ quan này đến cơ quan khác trong cơ thể, thường qua đường máu và ảnh hưởng đến nhiều quá trình khác nhau của cơ thể.

Testosterone là hormone sinh dục chính ở nam giới, cần thiết cho sự phát triển của phái mạnh và các đặc điểm nam tính.

Các tín hiệu được gửi từ não đến tuyến yên ở đáy não sẽ kiểm soát việc sản xuất testosterone ở nam giới. Tuyến yên sau đó chuyển tín hiệu đến tinh hoàn để sản xuất testosterone. Một “vòng phản hồi” điều chỉnh chặt chẽ lượng hormone trong máu. Khi nồng độ testosterone tăng quá cao, não sẽ gửi tín hiệu đến tuyến yên để giảm sản xuất lại.

Testosterone có tác dụng gì với nam giới?

Testosterone đóng nhiều vai trò quan trọng trong cơ thể nam giới, chẳng hạn như:

Hình ảnh được đăng tải bởi Alvin Mahmudov trên Unsplash

+ Sự phát triển của dương vật và tinh hoàn

+ Làm giọng nói trầm hơn ở tuổi dậy thì

+ Bắt đầu xuất hiện lông mặt và lông mu ở tuổi dậy thì

+ Tác động đến kích thước và sức mạnh cơ bắp

+ Tác động đến sự phát triển và sức mạnh của xương

+ Tác động đến ham muốn tình dục

+ Sản xuất tinh trùng.

Những cậu bé tuổi vị thành niên có quá ít testosterone có thể sẽ không phát triển sự nam tính như bình thường. Ví dụ, bộ phận sinh dục có thể không to ra; lông trên mặt và cơ thể mọc ít hơn; và giọng nói thì không trầm như bình thường.

Testosterone cũng có thể giúp duy trì tâm trạng ổn định. Ngoài ra, nó có thể giữ thêm những chức năng quan trọng khác nhưng vẫn chưa được khám phá.

Testosterone và phụ nữ

Nếu bạn nghĩ testosterone chỉ quan trọng ở nam giới thì bạn đã nhầm. Testosterone cũng được sản xuất ở buồng trứng và tuyến thượng thận. Đây là một trong những androgen ở nữ giới. Những hormone này được cho là có tác dụng quan trọng đối với:

+ chức năng buồng trứng

+ sức mạnh của xương

+ hành vi tình dục, bao gồm cả ham muốn tình dục bình thường (mặc dù bằng chứng đưa ra không thuyết phục).

Hình ảnh được đăng tải bởi Valeriia Miller trên Unsplash

Sự cân bằng hợp lý giữa testosterone (cùng với các androgen khác) và estrogen rất quan trọng để buồng trứng hoạt động bình thường. Mặc dù các thông tin cụ thể vẫn chưa chắc chắn nhưng có thể androgen cũng đóng một vai trò quan trọng trong chức năng não bình thường ở phụ nữ (bao gồm tâm trạng, ham muốn tình dục và chức năng nhận thức).

Bạn có biết?  

Testosterone được tổng hợp trong cơ thể từ cholesterol. Nhưng nồng độ cholesterol cao không có nghĩa testosterone cũng sẽ sẽ cao. Bởi não kiểm soát nồng độ testosterone quá cẩn thận để không cho điều đó xảy ra.

Bạn có thể thừa mứa testosterone không?

Chúng ta hay bảo những bạn nam mà dễ nổi nóng đánh nhau trên đường hoặc quan hệ tình dục bừa bãi là đang thừa mứa testosterone. Nhưng thực ra điều này là không đúng.

Bởi ta khó xác định thế nào là mức testosterone “bình thường”, cũng như không thể khẳng định hành vi nào là do thừa mứa testosterone. Nồng độ testosterone thay đổi đáng kể theo thời gian và thậm chí trong suốt một ngày. Những hành vi như dễ nổi nóng, đánh nhau hay quan hệ tình dục quá nhiều chưa chắc liên quan đến hormone này.

Hình ảnh được đăng tải bởi Valeriia Miller trên Unsplash

Trên thực tế, hầu hết những gì chúng ta biết về mức testosterone cao bất thường ở nam giới đều đến từ các vận động viên sử dụng thêm steroid đồng hóa hoặc các hormone liên quan để tăng khối lượng cơ bắp và hiệu suất vận động. Trong khi mức testosterone mà tăng cao tự nhiên lại không phải là vấn đề phổ biến ở nam giới bình thường.

Nếu mức testosterone cao bất thường do tác động từ bên ngoài chứ không phải tự nhiên thì sẽ gây ra các vấn đề như:

+ Số lượng tinh trùng thấp, tinh hoàn co lại và bất lực (nghe có vẻ kỳ lạ phải không?)

+ Tổn thương cơ tim và tăng nguy cơ đau tim

+ Phì đại tuyến tiền liệt gây khó tiểu

+ Bệnh gan

+ Nổi mụn

+ Cơ thể tích nước kèm theo sưng chân và bàn chân

+ Tăng cân, có lẽ liên quan một phần đến việc tăng cảm giác thèm ăn

+ Huyết áp cao và cholesterol

+ Mất ngủ

+ Đau đầu

+ Tăng khối lượng cơ bắp

+ Tăng nguy cơ đông máu

+ Hành vi hung hăng bất thường (mặc dù chưa được nghiên cứu kỹ hoặc chứng minh rõ ràng)

+ Thay đổi tâm trạng, hưng phấn, cáu kỉnh, suy giảm khả năng phán đoán, ảo tưởng.

Đó là về nam giới. Còn ở nữ giới, có lẽ nguyên nhân phổ biến nhất khiến nồng độ testosterone cao là hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS). Bệnh này là phổ biến và ảnh hưởng đến 6% – 10% phụ nữ tiền mãn kinh.

Buồng trứng của phụ nữ mắc PCOS chứa nhiều u nang. Các triệu chứng sẽ bao gồm kinh nguyệt không đều, giảm khả năng sinh sản, lông mọc thừa hoặc thô trên mặt, tay chân và vùng mu; bị hói đầu giống nam giới; tăng cân, trầm cảm và lo lắng.

Có một phương pháp điều trị là dùng spironolactone, một loại thuốc lợi tiểu (thuốc nước) đặc biệt có tác dụng ngăn chặn hoạt động của hormone sinh dục nam.

Phụ nữ có mức testosterone cao, do bệnh tật hoặc sử dụng ma túy, có thể gặp các vấn đề mà nam giới gặp phải như đã kể trên; ngoài ra còn bị giảm kích thước ngực và giọng nói trầm hơn.

Bạn có thể bị thiếu hụt testosterone không?

Trong những năm gần đây, các nhà nghiên cứu (và các công ty dược phẩm) đã tập trung vào ảnh hưởng của tình trạng thiếu hụt testosterone, đặc biệt là ở nam giới.

Trên thực tế, khi nam giới già đi, nồng độ testosterone giảm dần nhưng ít, khoảng 1% đến 2% mỗi năm, không giống như sự sụt giảm nhanh chóng của estrogen gây ra thời kỳ mãn kinh ở nữ giới. Tinh hoàn sản xuất ít testosterone hơn, có ít tín hiệu từ tuyến yên yêu cầu tinh hoàn sản xuất testosterone hơn. Ngoài ra, khi đàn ông già đi, gan của họ tạo ra nhiều globulin liên kết hormone giới tính (SHBG), chất này liên kết với testosterone lưu thông trong máu.

Tất cả điều này làm giảm dạng testosterone hoạt động tự do trong cơ thể. Hơn một phần ba nam giới trên 45 tuổi có thể bị giảm mức testosterone hơn mức có thể được coi là bình thường (mặc dù việc xác định mức bình thường vẫn còn khó khăn và đang gây tranh cãi).

Hình ảnh được đăng tải bởi christopher lemercier trên Unsplash

Các triệu chứng thiếu hụt testosterone ở nam giới trưởng thành bao gồm:

+ Giảm lông trên cơ thể và khuôn mặt

+ Mất khối lượng cơ bắp

+ Ham muốn tình dục thấp, bất lực, tinh hoàn nhỏ, số lượng tinh trùng giảm và vô sinh

+ Tăng kích thước ngực

+ Nóng bừng

+ Khó chịu, kém tập trung và trầm cảm

+ Rụng lông trên cơ thể

+ Xương giòn và tăng nguy cơ gãy xương.

Một trong những phương pháp điều trị là dùng thuốc thay thế testosterone. Ví dụ, một người đàn ông bị loãng xương và có lượng testosterone thấp có thể tăng cường sức mạnh của xương và giảm nguy cơ gãy xương bằng cách dùng thuốc thay thế testosterone.

Điều đáng ngạc nhiên là phụ nữ cũng có thể bị làm phiền bởi các triệu chứng thiếu hụt testosterone. Ví dụ, nếu một người phụ nữ gặp vấn đề về chức năng của tuyến yên hoặc tuyến thượng thận thì có thể dẫn đến giảm sản xuất testosterone. Lượng testosterone giảm sẽ làm giảm ham muốn tình dục, giảm sức mạnh của xương, khiến người đó kém tập trung hơn hoặc bị trầm cảm.

Bạn có biết?  

Đôi khi mức testosterone thấp không phải là chuyện xấu. Ví dụ phổ biến nhất có lẽ là ung thư tuyến tiền liệt. Testosterone có thể kích thích tuyến tiền liệt và ung thư tuyến tiền liệt phát triển. Đó là lý do tại sao các loại thuốc làm giảm nồng độ testosterone (ví dụ, leuprolide) là phương pháp điều trị phổ biến cho nam giới bị ung thư tuyến tiền liệt.  

Đàn ông dùng thuốc thay thế testosterone phải được theo dõi cẩn thận về bệnh ung thư tuyến tiền liệt. Mặc dù testosterone có thể làm cho ung thư tuyến tiền liệt phát triển nhưng vẫn chưa rõ việc điều trị bằng testosterone có thực sự gây ung thư hay không.

Các bệnh lý làm ảnh hưởng đến nồng độ testosterone tự nhiên

Đàn ông có thể bị giảm mức testosterone do các tình trạng bệnh lý liên quan tới:

+ Tinh hoàn – chấn thương trực tiếp, thiến, nhiễm trùng, xạ trị, hóa trị, khối u.

+ Tuyến yên hoặc vùng dưới đồi – khối u, thuốc (đặc biệt là steroid đồng hóa, một số bệnh nhiễm trùng và tình trạng tự miễn dịch).

+ Các bệnh di truyền, chẳng hạn như hội chứng Klinefelter (trong đó nam giới có thêm nhiễm sắc thể X) và bệnh nhiễm sắc tố sắt mô (trong đó một gen bất thường khiến sắt tích tụ quá nhiều trong cơ thể, bao gồm cả tuyến yên) cũng có thể ảnh hưởng đến testosterone.

Phụ nữ cũng có thể bị thiếu hụt testosterone do các bệnh về tuyến yên, vùng dưới đồi hoặc tuyến thượng thận, bên cạnh việc cắt bỏ buồng trứng. Ngoài ra liệu pháp estrogen sẽ làm tăng globulin liên kết với hormone giới tính, dẫn tới giảm lượng testosterone tự do hoạt động trong cơ thể.

Liệu pháp testosterone

Liệu pháp testosterone hiện được chấp thuận để điều trị tình trạng dậy thì muộn ở nam giới và tình trạng testosterone thấp bất thường do trục trặc ở tinh hoàn, tuyến yên hoặc vùng dưới đồi.

Hình ảnh được đăng tải bởi Kelly Sikkema trên Unsplash

Nhưng để sử dụng liệu pháp này thì cần có đủ 2 điều kiện: một là lượng testosterone hoạt động (tự do) thấp đáng kể, hai là có các triệu chứng như:

+ Mức năng lượng thấp

+ Bị hội chứng dễ tổn thương (disabling frailty)

+ Trầm cảm

+ Gặp vấn đề với chức năng tình dục

+ Gặp vấn đề với nhận thức.

Tuy nhiên, nhiều nam giới có mức testosterone bình thường vẫn mang các triệu chứng tương tự. Do đó, mối liên hệ trực tiếp giữa mức testosterone và các triệu chứng này không phải lúc nào cũng rõ ràng. Điều này dẫn tới một số tranh cãi về việc đối tượng nào nên được điều trị bằng liệu pháp testosterone.

Liệu pháp cũng có hiệu quả với những phụ nữ có mức testosterone thấp. Tuy nhiên, mức độ hiệu quả để cải thiện chức năng tình dục hoặc chức năng nhận thức ở phụ nữ sau mãn kinh vẫn chưa được rõ ràng.

Những rủi ro của liệu pháp testosterone là gì?

Một số người (cả nam lẫn nữ) gặp phải tác dụng phụ ngay lập tức khi điều trị bằng testosterone, chẳng hạn như nổi mụn, khó thở khi ngủ, sưng hoặc đau ngực hoặc sưng mắt cá chân. Các bác sĩ cũng lưu tâm tới số lượng hồng cầu cao, bởi nó có thể làm tăng nguy cơ đông máu.

Liệu pháp testosterone dường như không làm tăng nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt nhưng nó có thể kích thích sự phát triển của các tế bào ung thư tuyến tiền liệt. Vì ung thư tuyến tiền liệt rất phổ biến nên các bác sĩ sẽ thận trọng hơn khi kê đơn testosterone cho những nam giới có nguy cơ mắc ung thư tuyến tiền liệt cao hơn mức trung bình.

Đối với nam giới có nồng độ testosterone trong máu thấp và các triệu chứng có thể do nồng độ testosterone thấp gây ra, lợi ích của liệu pháp testosterone thường lớn hơn những rủi ro tiềm ẩn. Tuy nhiên, có sử dụng hay không thì quyết định cuối cùng sẽ thuộc về bác sĩ.

Tóm lại là

Cả nam lẫn nữ đều cần một lượng testosterone thích hợp để phát triển và hoạt động bình thường. Nhưng cụ thể là ở mức bao nhiêu thì vẫn chưa được rõ ràng.

Việc kiểm tra mức testosterone cũng dễ như xét nghiệm máu, có điều phần khó lại nằm ở cách giải thích kết quả. Mức độ sẽ khác nhau trong suốt cả ngày. Tốt nhất là chúng ta nên đo nồng độ testosterone tự do vào buổi sáng. Và dù kết quả có thấp bất thường và lặp đi lặp lại trong nhiều lần đo liên tục thì bạn vẫn nên đi thăm khám bác sĩ trước khi quyết định có nên bắt đầu liệu pháp testosterone không.

Nguồn thông tin từ: Testosterone — What It Does And Doesn’t Do – Harvard Health

Bài viết liên quan
Chia sẻ
Sao chép link
0 0 đánh giá
Đánh giá bài viết
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Góp ý
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận
Tác giả: .Ngưn.

Vì sao Oxytocin được gọi là “hormone tình yêu”?

Được biết đến như một “hormone tình yêu” hoặc “hormone âu yếm”, oxytocin có thể tác động mạnh mẽ đến cảm xúc của chúng ta. Dưới đây là 11 cách mà oxytocin ảnh hưởng đến bạn trong các mối quan hệ, dù là tình yêu hay tình thân.

1. Oxytocin có liên quan gì đến tình yêu?

Một nghiên cứu năm 2012 đã phát hiện ra các cặp đôi trong thời gian đầu hay quấn quít nhau thường có mức oxytocin cao hơn đáng kể so với những cặp đôi không còn gần gũi.

Nhưng oxytocin không chỉ xuất hiện khi bạn có tình yêu mới. Nó cũng được giải phóng trong quá trình hoạt động tình dục và có liên quan đến cường độ cực khoái.

Một đánh giá năm 2013 đã tóm tắt tất cả tác dụng tăng cường sự gắn kết mối quan hệ có thể có ở oxytocin. Một số trong số này bao gồm:

+ lòng tin

+ nhìn nhau tràn đầy yêu thương

+ sự đồng cảm

+ luôn nhớ về những kỉ niệm tốt đẹp của nhau

+ sự chung thủy

+ giao tiếp tích cực hơn

Hình ảnh được đăng tải bởi freestocks trên Unsplash

2. Chính xác thì oxytocin là gì?

Oxytocin là một loại hormone hoạt động như một chất dẫn truyền thần kinh. Nó đóng một vai trò quan trọng trong sinh sản.

Cụ thể ở nữ giới, hormone này kích thích chuyển dạ và giải phóng sữa mẹ. Còn ở nam giới, oxytocin giúp di chuyển tinh trùng.

3. Cơ thể chúng ta có sản xuất oxytocin một cách tự nhiên không?

Có, oxytocin là một loại hormone được sản xuất bởi vùng dưới đồi – một vùng nhỏ ở đáy não của bạn – và được tiết ra bởi tuyến yên gần đó. 

Cơ thể chúng ta cũng sản xuất oxytocin khi được bạn tình kích thích và khi ta rơi vào lưới tình. Đó là lý do mà hormone này có biệt danh “hormone âu yếm” và “hormone tình yêu”.

4. Nó được kết nối với dopamine và serotonin như thế nào?

Oxytocin, dopamine và serotonin thường được gọi chung là “hormone hạnh phúc” đối với con người.

Khi bạn thấy ai đó thật hấp dẫn thật thu hút, não bạn sẽ giải phóng dopamine, mức serotonin tăng và oxytocin cũng được sản sinh. Điều này khiến bạn cảm thấy dâng trào cảm xúc lâng lâng, hạnh phúc mỗi khi nghĩ tới người ấy.

5. Oxytocin có thể tác động tích cực đến cảm xúc của chúng ta như thế nào?

Một đánh giá nghiên cứu cho thấy oxytocin có tác động tích cực đến các cảm xúc như:

+ thư giãn

+ lòng tin

+ ổn định tâm lý về tổng thể

Hormon này cũng đã được chứng minh là làm giảm mức độ căng thẳng và lo lắng khi được giải phóng vào một số phần của não.

6. Mối quan hệ giữa oxytocin và tình mẹ là gì?

Oxytocin đóng một số vai trò quan trọng trong việc làm mẹ, cụ thể:

Sinh nở

Hormon oxytocin báo hiệu tử cung co bóp, bắt đầu chuyển dạ. Nó giúp thúc đẩy quá trình sinh bằng cách tăng sản xuất các hormone liên quan. Sau khi sinh, nó giúp tử cung trở lại kích thước trước đó.

Cho con bú

Khi em bé ngậm vú mẹ thì sẽ kích hoạt giải phóng oxytocin. Điều này báo hiệu cơ thể tiết sữa cho bé.

Gắn kết

Các nghiên cứu trên người và động vật về tác dụng của oxytocin đối với mối liên kết mẹ con đã phát hiện ra những bà mẹ có mức độ oxytocin cao hơn có nhiều khả năng thực hiện các hành vi nuôi dạy con cái đầy tình cảm, bao gồm:

+ thường xuyên kiểm tra bé

+ có những cái chạm vô cùng trìu mến

+ hát hoặc nói chuyện với bé 

+ thường tắm rửa và chải chuốt cho bé

Một số nghiên cứu cho thấy những đứa trẻ được nuôi dạy theo kiểu này sẽ được tăng cường oxytocin, thôi thúc chúng tìm cách tiếp xúc nhiều hơn với mẹ, củng cố hơn nữa mối gắn kết mẹ con.

Những ảnh hưởng này không chỉ giới hạn ở mối quan hệ mẹ con ruột thịt. Các nhà nghiên cứu trong một nghiên cứu năm 2014 đã phát hiện ra oxytocin có tác dụng tương tự ở cả mẹ nuôi.

7. Oxytocin có thể tạo ra tác dụng tương tự đối với người bố không?

Có bằng chứng cho thấy việc lên chức “bố mẹ” cũng kích thích giải phóng oxytocin ở người bố.

Ví dụ một nghiên cứu năm 2010 phát hiện nếu giữa bố và con có nhiều tương tác với nhau thì sẽ dẫn đến mức oxytocin cao hơn. Những kiểu tương tác ví dụ như hướng sự chú ý của con vào một số đồ vật nhất định và khuyến khích con tự khám phá.

Hình ảnh được đăng tải bởi Element5 Digital trên Unsplash

8. Liệu oxytocin có tăng cường sự chung thủy không?

Mối liên hệ giữa oxytocin và sự chung thủy có thể bắt đầu từ khả năng của hormone này khiến nam giới coi người yêu của mình hấp dẫn hơn những phụ nữ khác (dù quen thân hay xa lạ).

Nghiên cứu từ năm 2012 cho thấy oxytocin có thể tác động đến nam giới để giữ khoảng cách với những người phụ nữ xa lạ mà hấp dẫn.

Bạn càng dành nhiều thời gian cho người ấy, bạn càng sản xuất nhiều oxytocin; bạn càng sản xuất nhiều oxytocin thì bạn càng khao khát người ấy nhiều hơn. Đây là cơ chế khen thưởng trong não bộ tạo một vòng lặp, cũng tương tự với cơ chế “gây nghiện”.

Người ta cũng cho rằng oxytocin làm giảm cảm giác mới lạ khi tương tác với người lạ. 

9. Oxytocin có tác dụng chữa bệnh gì không?

Oxytocin có thể được tiêm để tạo ra hoặc cải thiện các cơn co thắt khi phụ nữ chuyển dạ. Nó cũng có thể được sử dụng để giảm chảy máu sau khi sinh con hoặc phá thai.

Nồng độ oxytocin thấp có liên quan đến các triệu chứng trầm cảm, bao gồm cả trầm cảm sau sinh. Các nhà nghiên cứu đang nghiên cứu xem việc cho oxytocin dưới dạng thuốc viên hay thuốc xịt mũi có thể giúp giảm bớt lo lắng và trầm cảm hay không.

Nhưng cho đến nay kết quả vẫn đáng thất vọng. Một phần là do hormone này khó có thể vượt qua hàng rào máu não khi được đưa vào theo cách nhân tạo như vậy.

10. Vậy làm sao để tăng oxytocin một cách tự nhiên?

Một cách hứa hẹn hơn để tăng oxytocin tự nhiên là tập thể dục, đặc biệt là các hoạt động cường độ cao, có thể làm tăng đột biến nồng độ oxytocin. Một nghiên cứu ghi nhận mức tăng vọt nồng độ oxytocin đo được trong nước bọt của người tham gia sau khi tập luyện võ thuật cường độ cao. 

Âm nhạc dường như cũng làm tăng mức oxytocin, đặc biệt là khi mọi người hát karaoke, bởi điều này làm tăng thêm yếu tố gắn kết.

Hoặc chỉ một hành động đụng chạm đơn giản cũng có thể tăng cường giải phóng oxytocin ví dụ nắm tay, ôm, âu yếm hay “phức tạp” hơn là làm tình.

Hình ảnh được đăng tải bởi Maira Gallardo trên Unsplash

11. Oxytocin có nhược điểm nào cần để tâm không?

Mặc dù oxytocin giúp tăng cường sự gắn kết nhưng nó cũng có thúc đẩy sự thiên vị và thành kiến. Điều này dẫn tới việc hình thành “người mình” và “người ngoài”.

Loại hormone này cũng có liên quan đến cảm giác ghen tị và không trung thực. Nhưng chúng ta cần nhiều nghiên cứu hơn để hiểu đầy đủ những tác động này.

Điểm mấu chốt

Những tác dụng tích cực của oxytocin đến cảm xúc của chúng ta đã được nghiên cứu và chứng minh. Oxytocin được cơ thể tự tổng hợp và tiết ra theo những tín hiệu thần kinh hoặc trong các hoàn cảnh tăng cường sự gắn kết và yêu thương. Lối sống lành mạnh, quan hệ cảm xúc tích cực là những yếu tố giúp cơ thể duy trì một mức oxytocin ổn định và cân bằng.

Nhưng đó chưa phải là bức tranh toàn cảnh. Vai trò của oxytocin trong hành vi của con người còn phức tạp hơn nhiều. Do đó, chúng ta vẫn cần nhiều nghiên cứu hơn để hiểu loại hormone mạnh mẽ này có thể làm được những gì đối với tâm sinh lý của con người.

Nguồn thông tin từ:

Love Hormone: What Is Oxytocin and What Are Its Effects? (healthline.com)

Oxytocin: The love hormone – Harvard Health 

Bài viết liên quan
Chia sẻ
Sao chép link
Tác giả: Ngo Thuy

Mang bao hay không mang bao?

Hôm nay SEBT muốn chia sẻ về một chủ đề rất quen thuộc: mang bao hay không mang bao? Thật ra câu trả lời sẽ tùy thuộc ở mỗi người chứ không có đúng hay sai. Điều quan trọng là bạn biết được một khi mình đã quyết định thì mọi kết quả đều do mình. Mình là người chịu trách nhiệm cho mọi lựa chọn trong cuộc sống này. 

X và bạn trai quen nhau lâu rồi, cũng đã quan hệ, và những lần trước thì rất ổn. Một lần X và bạn trai quan hệ thì có rách bao cao su. Sau đó bạn trai nói thích cảm giác không bao, bạn cũng hay xem phim p0rn thấy người ta chơi không bao. Rồi dạo gần đây bạn trai hay bị xìu lúc đeo bao vào. X và bạn trai phân vân không biết có nên đeo bao hay không. 

Trong câu chuyện trên, SEBT có vài điều muốn chia sẻ như sau. 

Khi quan hệ có nên đeo bao hay không?

Trước khi bạn quyết định khi quan hệ có đeo bao cao su hay không, trước hết bạn và bạn tình hãy trả lời các câu hỏi sau: 

1/ Các bạn đã trang bị đủ kiến thức về sinh sản, tránh thai cũng như các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục chưa?

2/ Các bạn đã trang bị kiến thức về vệ sinh trước và sau khi quan hệ chưa? Vì tình trạng viêm nhiễm sau khi quan hệ trần đang gia tăng.

3/ Các bạn đã nói chuyện với nhau về tâm lý, trách nhiệm và kinh tế cho mọi rủi ro có thể xảy ra khi quan hệ tình dục không dùng bao cao su chưa? Ví dụ như nếu lỡ có thai ngoài ý muốn thì các bạn sẽ làm gì? Kể cả khi các bạn đã quyết định dùng biện pháp tránh thai khác như thuốc tránh thai hàng ngày.

Bởi một khi đã quan hệ thâm nhập thì luôn có khả năng mang thai dù sử dụng biện pháp tránh thai lâu dài với hiệu quả cao. Vì không biện pháp nào đảm bảo 100% hiệu quả cả. 

4/ Quan hệ không dùng bao cao su còn liên quan đến các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục, các bạn đã biết về tình trạng sức khoẻ của nhau chưa? Các bạn đã có thói quen đi khám sức khỏe sinh sản và các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục định kỳ chưa? Giả sử quan hệ không dùng bao cao su, các bạn mắc các bệnh STIs thì sẽ giải quyết như thế nào?

Bạn và bạn tình cần ngồi lại, cùng trả lời thật nghiêm túc các câu hỏi trên, rồi hẵng quyết định lựa chọn biện pháp ngừa thai nào, và có nên quan hệ không dùng bao cao su hay không. Khi bạn đã quyết định hành động thì bản thân hãy có bản lĩnh chịu trách nhiệm với mọi sự lựa chọn của mình, không đổ lỗi cho ai hay đổ lỗi cho hoàn cảnh.

Phim ảnh và việc mang bao cao su

Như vậy chúng ta cũng thấy câu chuyện có mang bao cao su hay không cũng phải cân nhắc nhiều khía cạnh về mặt sức khoẻ chứ không phải dừng lại ở việc là bạn nam thích hay không, bạn bị xìu khi mang, hay là vì bạn muốn cảm giác trần giống trên phim ảnh. 

Phim ảnh mang lại cho chúng ta những hình ảnh để kích thích, để có thêm công cụ thực hành, trải nghiệm tình dục. Nhưng sự an toàn là do chính chúng ta tạo ra cho mình. Trên phim ảnh diễn viên quan hệ trần có thể không mang thai, không lây nhiễm bệnh vì họ có những cách bảo vệ theo luật làm phim, còn chúng ta quan hệ không sử dụng bao cao su thì luôn có xác suất cao mang thai và lây nhiễm bệnh. Và khi có rủi ro xảy ra, chúng ta là người chịu trách nhiệm bởi đó là quyết định của mình, chứ phim ảnh hay những mong muốn không dùng bao của người trong cuộc đều không thể bảo vệ cơ thể của các bạn.

Bạn có thể xem video này để hiểu thêm về thế giới phim p0rn:

[Tập 209] Phim Khi*u D*m Có Đạo Đức | CCS | SEBT (youtube.com)

Cảm nhận trong cuộc “yêu” là cả cơ thể

Chúng ta cũng không thể đổ lỗi hết cho bao cao su làm mình bị xìu vì nó làm mất cảm giác chân thật. Bởi khi kích thích, mình chưa mang bao, đến khi chuẩn bị cương thì mới mang vào, nghĩa là bạn nam đã có thể cảm nhận được sự hưng phấn của những cái chạm từ bạn tình. 

Khi bạn nam chuẩn bị xuất tinh là lúc bạn bước vào giai đoạn lên đỉnh, đây là chuyện có thể xảy ra rất tự nhiên mà không lệ thuộc vào việc mang bao hay không, vì phần lớn não bộ mới là nơi kiểm soát phản ứng tình dục chứ không phải phần bên dưới như mình nghĩ. Có lẽ do bạn trai muốn quan hệ trần nên sinh ra tâm lý không thích đeo bao vào hay đeo bao làm mất cảm xúc.

Thay đổi để mang bao hiệu quả

Sử dụng bao cao su mỏng, ôm sát nhưng vẫn có hiệu quả bảo vệ cao

Hiện nay đã có nhiều loại bao cao su mỏng đến mức có cảm giác đeo như không đeo, có sẵn cả gel bôi trơn nhằm tăng khoái cảm đồng thời mang lại sự bảo vệ tối ưu.

Hình ảnh được đăng tải bởi Reproductive Health Supplies Coalition trên Unsplash

Mình kích thích bằng tay hoặc đồ chơi đến khi “cậu ciu” chuẩn bị cương cứng thì mới đeo vào, vì thế bạn nam không cần áp lực rằng khi đeo vào thì cảm giác thăng hoa bay mất. Sau 

Đeo bao cao su theo cách gợi cảm hơn

Một trong những cách để đeo bao không bị mất cảm xúc đó là bạn nữ trực tiếp đeo cho bạn nam. Cả hai cùng thực tập để hỗ trợ bạn dùng bao cao cao su thật thoải mái. Trên hết bạn tình đeo bao cao su cho mình, hình ảnh không những gợi cảm mà còn rất đẹp, rất văn minh, mang tinh thần cùng nhau an toàn tận hưởng cuộc “yêu”. 

Bạn gái có thể đeo bao cao su cho bạn nam hoặc sử dụng tay “vuốt trụ”, sau đó khi bạn nam chuẩn bị gần cương thì bạn nữ đeo cho bạn.

Cả hai có thể cùng “tự sướng”

Cả hai có thể cùng “tự sướng”, đây là cách mà chúng ta nhìn quá trình thăng hoa của nhau, khi ấy bạn nam thấy được có sự đồng hành của người mình yêu, có người ấy ở bên, thì việc bạn nam mang bao cao su sẽ như một cách thể hiện bản lĩnh của bạn ấy, rồi bạn sẽ có hình ảnh tốt với bao cao su hơn.

Kích thích những điểm nhạy cảm khác

Bên cạnh đó cảm nhận trong cuộc “yêu” có thể là khắp cơ thể, là cái sâu bên trong khi thấy gắn kết với người ấy, thấy được kích thích nhiều nơi chứ không chỉ là tập trung vào cảm giác của dương vật. 

Vì thế chúng ta có thể cùng nhau cảm nhận từng cái mơn trớn khi “yêu”, sau đó mình khoan hãy thâm nhập. Mà thả cho cơ thể thoải mái, tận hưởng những nét chạm trên cơ thể, đến khi bạn chuẩn bị xuất tinh thì bạn mang bao cao su vào, thay vì thâm nhập bạn nữ tiếp tục ôm bạn nam, hôn bạn hoặc kích thích những điểm nhạy cảm trên người bạn. Như vậy thì dần dần, bạn nam có thể cảm được cực khoái ngay cả khi đeo bao cao su.

Việc luyện tập này sẽ cần thời gian nên cả hai hãy kiên nhẫn, chậm rãi và dùng biện pháp tránh thai khác cho đến khi bạn nam quay lại cảm giác thoải mái khi dùng bao cao su (ví dụ thuốc tránh thai hàng ngày).

Sự an toàn là lựa chọn ở chính bạn. Nếu bạn thật sự mong muốn được tận hưởng tình dục trọn vẹn với sự bảo vệ cơ thể mình và cơ thể đối phương tốt nhất, bạn sẽ tự có cách phù hợp

Bài viết liên quan
Chia sẻ
Sao chép link
Tác giả: .Ngưn.

5 cách tăng lưu lượng máu đến “cậu bé” để cương mạnh hơn

Cơ chế hoạt động của dương vật khá đơn giản: lưu lượng máu sẽ chảy đến “cậu bé” vào đúng thời điểm để cậu cương cứng và hành sự. Sau khi xong việc, lưu lượng máu rút về; “cậu bé” nghỉ ngơi trong hình dạng ban đầu.

Nhưng chuyện gì sẽ xảy ra nếu lúc đang cần mà lưu lượng máu không chảy đến hoặc chảy quá chậm?

Bạn có thể gặp chứng rối loạn cương dương – tình trạng dương vật không cương cứng lên được hoặc không đủ cương để thực hiện quá trình thâm nhập. Một vấn đề mà gần 1/3 nam giới phải đau đầu đối mặt hiện nay. 

Ở bài viết này, SEBT sẽ gợi ý 5 cách tăng lưu lượng máu đến “cậu bé” để cương mạnh hơn, giúp bạn dễ dàng hành sự. Tất nhiên nếu bạn thật sự đang gặp chứng rối loạn cương dương thì những cách này chỉ là hỗ trợ. Bạn vẫn phải đến gặp bác sĩ để tiếp nhận điều trị phù hợp.

Cách 1: Giảm căng thẳng

Căng thẳng gây ra phản ứng bẩm sinh trong cơ thể là khiến mạch máu co lại và dẫn tới huyết áp cao.

Nó cũng làm tăng hệ thống thần kinh giao cảm, làm giảm lưu lượng máu đến các phần phụ ngoại vi, bao gồm cả dương vật. Mà máu giảm lưu thông tới thì “cậu bé” sẽ khó cương lên.

Điều này cũng cho thấy mối quan hệ giữa sức khỏe tinh thần và sức khỏe tình dục. Bạn gặp căng thẳng nhiều, lưu lượng máu giảm xuống thì càng khó cương cứng.

Nhưng không chỉ xuất hiện mỗi vấn đề cương cứng. Tác giả của bài nghiên cứu này còn cho thấy căng thẳng ảnh hưởng nhiều đến các chức năng tình dục khác như giảm ham muốn.

Hình ảnh được đăng tải bởi Joel Overbeck trên Unsplash

Do đó, cách giải quyết chính là cố gắng giảm bớt mức độ căng thẳng trong cuộc sống hàng ngày. Nhưng nói thì dễ hơn làm, đặc biệt trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế đang diễn ra như hiện nay.

Dù vậy, chúng ta vẫn phải cố gắng tìm cách giải quyết, không chỉ để lấy lại phong độ giường chiếu mà còn giúp sức khỏe tinh thần được tốt hơn. SEBT khuyến khích bạn bắt đầu từ những hành động đơn giản như tập thiền và tập thở (có hướng dẫn đúng) sẽ giúp điều hòa lưu lượng máu trong cơ thể bạn.

Cách 2: Giữ mức cân nặng hợp lý

Cân nặng của bạn sẽ ảnh hưởng đến:

+ Sức khỏe tim mạch, tức độ lưu thông máu

+ Mức testosterone

+ Khả năng duy trì sự cương cứng

Cho nên khi bạn tăng cân thì sẽ ảnh hưởng tới phong độ của bạn lúc trên giường.

Cơ thể bạn vận hành một hệ thống hiệu quả với động cơ ở trung tâm (là trái tim đó). Động cơ hoạt động 24 giờ và không ngừng đẩy máu đi khắp cơ thể bạn.

Nhưng nếu cân nặng tăng lên thì nó phải làm việc vất vả hơn một chút vì các mạch máu ở đây có thể mỏng đi. Đây là lý do tại sao bác sĩ khuyên bạn nên duy trì trong khung cân nặng khỏe mạnh.

Và đây cũng là lý do tại sao nó liên quan đến rối loạn chức năng tình dục.

Một nghiên cứu năm 2005 này cho thấy: cân nặng của bạn ảnh hưởng nặng nề đến chứng rối loạn cương dương. Đàn ông béo phì hoặc thừa cân có nhiều khả năng phải đối mặt với các vấn đề về hoạt động tình dục, khả năng cương cứng và có mức testosterone thấp do các yếu tố khác liên quan đến cân nặng.

Do đó, bạn nên duy trì mức cân nặng hợp lý, giúp bạn tự tin hơn về hình ảnh cơ thể lẫn sức khỏe sinh lý khi ở trên giường. 

Cách 3: Chọn lọc những thứ bạn ăn

Tiếp tục phần cân nặng ở trên, chúng ta sẽ thử phác thảo một chế độ ăn gồm các loại thực phẩm giúp cải thiện lưu lượng máu. Chúng cũng có tác dụng lâu dài trong việc cung cấp cho bạn các loại vitamin lành mạnh cần thiết cho đời sống tình dục.

Bởi những gì bạn đưa vào cơ thể sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến phong độ của bạn khi trên giường. Ví dụ một nghiên cứu cho thấy magie có thể giúp bạn tăng thời gian xuất tinh.

Dưới đây là danh sách các loại thực phẩm giúp bạn đạt được điều tương tự:

+ Chocolate đen: chứa anandamide, một hợp chất giúp cải thiện tâm trạng, kết hợp với đặc tính chống oxy hóa sẽ làm tăng lưu lượng máu đến dương vật, giúp bạn cương cứng lâu hơn và hỗ trợ điều trị chứng rối loạn cương dương.

+ Trà xanh: là chất chống oxy hóa tự nhiên, giúp điều hòa việc cung cấp máu đến cơ quan sinh dục và duy trì sự cương cứng. Uống trà xanh thường xuyên có thể tác động lớn đến sức khỏe tình dục nói chung.

+ Cá béo: chứa nhiều Omega-3, giúp cải thiện sức khỏe tim mạch tổng thể.

+ Hạt bí ngô: chứa nhiều kẽm và Omega-3 lành mạnh, giúp ích cho hoạt động tình dục của nam giới nói riêng. 

+ Bơ: chứa vitamin B, K, C, cũng như nhiều chất xơ và protein, giúp điều chỉnh lưu lượng máu đến các cơ quan để hoạt động tốt hơn. 

+ Lựu: là chất chống oxy hóa tự nhiên, giúp cải thiện lưu lượng máu. 

+ Thịt bò: là nguồn cung cấp kẽm tự nhiên, đồng thời chứa axit béo giúp tăng cường sức khỏe tình dục. Nhưng bạn chỉ nên ăn với lượng vừa phải thôi vì suy cho cùng, thịt bò là loại thịt đỏ không tốt cho cơ thể nếu tiêu thụ quá nhiều.

+ Tỏi và nhân sâm. Nhân sâm giúp thực hiện rất nhiều chức năng cốt lõi của cơ thể: tim mạch, thần kinh trung ương và trao đổi chất. Tất cả những yếu tố này đều có tác dụng điều trị rối loạn cương dương. Tỏi cũng có tác dụng tương tự. Nó có đặc tính hạ huyết áp, đảm bảo huyết áp của bạn được điều hòa và cải thiện sức khỏe tình dục.

Cách 4: Tập thể dục thường xuyên để cải thiện lưu lượng máu

Hình ảnh được đăng tải bởi Alexander Redl trên Unsplash

Ai cũng biết tập thể dục có lợi cho cơ thể. Riêng với vấn đề cải thiện lưu lượng máu chảy tới dương vật thì không thể thiếu sự góp mặt của thể dục. Kết hợp với chế độ ăn uống hợp lý nữa là “cậu nhỏ” sẽ cảm ơn bạn rất nhiều.

Vậy tập cái gì để có lợi cho sức khỏe sinh lý? Đó là những bài tập giúp rèn luyện sức bền và sức đề kháng, ví dụ như plank, chạy bước nhỏ tại chỗ, squat bật nhảy, chạy nâng cao đùi, nhảy dây, nhảy lò cò một chân, chống đẩy…

Cách 5: Giảm cồn và nicotine

Đồ uống có cồn (Alcohol) từ lâu đã được biết đến là nguyên nhân cản trở hoạt động tình dục của nam giới bằng cách hạn chế lưu lượng máu chảy tới dương vật. 

Bạn uống một chút trước khi quan hệ thì không sao, nhưng nếu lạm dụng là sẽ gặp vấn đề. Chưa kể nếu bình thường bạn đã khó cương dễ xìu thì ngay cả khi uống một chút cũng đã gặp nguy hại rồi.

Tương tự với việc hút nicotine. Ngày nay các thiết bị phân phối nicotine có sẵn ở mọi hình dạng và hình thức, từ thuốc lá đến vape. Nhưng không chất nào trong số chúng tốt cho lưu lượng máu trong bạn và có thể góp phần gây ra chứng rối loạn cương dương.

Bởi nicotine khiến tim bạn hoạt động gấp đôi, làm động mạch bắt đầu co thắt. Điều này dẫn tới việc nam giới khó duy trì sự cương cứng do lưu lượng máu đến dương vật giảm và có thể dẫn đến rối loạn cương dương.

Hầu hết các chuyên gia y tế đều đồng ý là đồ uống có cồn và nicotine đều có tác dụng phụ không tốt đến sức khỏe của bạn. Nên tránh hoặc giảm thiểu dùng chúng sẽ giúp nâng cao phong độ của bạn khi ở trên giường hơn.

Trên đây là 5 cách giúp bạn tăng lưu lượng máu đến “cậu bé” để cương mạnh và lâu hơn khi cần. Bạn còn biết cách nào nữa không?


Hy vọng SEBT chia sẻ được những thông tin hữu ích để bạn chăm sóc bản thân tốt hơn, cũng như có đời sống tình dục an toàn, lành mạnh và đạt nhiều khoái cảm hơn. Mong bạn có thể hỗ trợ team SEBT có thêm động lực trong việc lan tỏa nhiều kiến thức giáo dục giới tính, sức khỏe tình dục bổ ích hơn nữa bằng cách donate cho SEBT qua tài khoản sau:

Ngân hàng: TP Bank

Số tài khoản: 02034029903 _ Nguyễn Minh Trang

Bài viết liên quan
Chia sẻ
Sao chép link
Tác giả: .Ngưn.

Mọi điều bạn cần biết về FSH – Hormone kích thích nang trứng

FSH là viết tắt của Follicle-Stimulating Hormone (Hormone kích thích nang trứng). Nó cũng là một trong những hormone chính liên quan đến điều hòa chu kỳ kinh nguyệt và rụng trứng. Vì vậy, FSH trở thành hormone quan trọng không chỉ đối với sức khỏe mà còn cả khả năng sinh sản ở nữ giới.

Trong bài viết này, SEBT sẽ cung cấp mọi thông tin mà bạn cần biết về mức FSH của mình, bao gồm cách nhận biết mức FSH bình thường như thế nào, các triệu chứng của mức FSH cao và thấp cũng như cách cân bằng FSH.

FSH là gì?

Nguồn ảnh từ Wikipedia

FSH được gọi là hormone hướng sinh dục (gonadotropin hormone), được tuyến yên trong não tiết ra và sau đó tác động lên buồng trứng.

Ngoài FSH thì còn một loại hormone hướng sinh dục khác trong cơ thể: hormone tạo hoàng thể (LH). Đây là một cặp bài trùng khắng khít không thể sống thiếu nhau: nếu không có LH thì sẽ không có FSH. Và chúng hoạt động song song để mang đến những thay đổi trong điều hòa sự rụng trứng.

Mức FSH bình thường ở phụ nữ

Mức độ FSH ở phụ nữ có mối liên hệ phức tạp với mức dự trữ buồng trứng (SEBT sẽ nói thêm về điều này sau). Vì vậy, mức FSH “bình thường” sẽ thay đổi khi chúng ta già đi. Lý do là vì mức dự trữ buồng trứng sẽ giảm khi phụ nữ già đi, khiến cho mức FSH tăng lên.

Lại nói thêm về hormone hướng sinh dục. Đây là hormone được giải phóng từ tuyến yên trong não, sau đó tiếp tục tác động lên buồng trứng. Có hai loại hormone hướng sinh dục: hormone kích thích nang trứng (FSH) và hormone tạo hoàng thể (LH). 

Tuyến yên sản xuất FSH tác động lên buồng trứng để kích thích sự phát triển của các nang chứa trứng. Cùng với việc phát triển các nang trứng, FSH còn kích thích các tế bào hạt bao quanh nang trứng sản xuất ra estrogen, một loại hormone thiết yếu để điều hòa chu kỳ kinh nguyệt. Bạn có thể đọc thêm về estrogen tại đây

FSH đóng vai trò gì?

FSH có hai chức năng chính:

1. Giúp nang trứng phát triển.

2. Giúp tạo ra estrogen.

Nguồn ảnh từ inviTRA

Về chức năng giúp nang trứng phát triển:

Nữ giới được sinh ra với những quả trứng “chưa trưởng thành”. Vì vậy, mỗi tháng, một số trong số chúng bắt đầu trưởng thành trước khi một số được phóng thích trong quá trình rụng trứng. Trứng được đặt trong các nang nhỏ bên trong buồng trứng và chính những nang này là tín hiệu của FSH để chuẩn bị cho trứng rụng.

Về chức năng giúp tạo ra estrogen:

FSH cũng kích thích các tế bào bao quanh nang trứng tạo ra estrogen, một loại hormone thiết yếu khác để điều hòa chu kỳ kinh nguyệt và sức khỏe sinh sản.

Mối liên hệ giữa FSH và LH

Khi trứng đã trưởng thành hoàn toàn và sẵn sàng rụng trong quá trình rụng trứng thì LH sẽ tham gia vào.

Sự gia tăng LH được giải phóng một lần nữa bởi tuyến yên trong não, khiến nang trứng trưởng thành nhất sẽ vỡ ra – giải phóng trứng vào ống dẫn trứng. Đây còn được gọi là sự rụng trứng. 

Mặc dù FSH tạo ra nhiều nang trứng và do đó có nhiều trứng trưởng thành trong mỗi chu kỳ nhưng chỉ có một nang trứng sẽ giải phóng một quả trứng mỗi tháng. Điều này là do FSH và LH đều tham gia vào các vòng phản hồi tiêu cực, được điều khiển bởi estrogen (E2).

Vậy vòng phản hồi tiêu cực là gì?

Việc tăng mức FSH trong giai đoạn đầu của chu kỳ kinh nguyệt sẽ dẫn đến sản sinh ra nhiều estrogen hơn. Nhưng điều này lại có tác động phản hồi tiêu cực đến mức FSH. Nói cách khác, khi bạn có nhiều estrogen, nó sẽ phản hồi lại não rằng não cần ngừng tạo FSH đi.

Nguồn ảnh từ peninsulaacupuncture

Tương tự với LH, nồng độ estrogen tiếp tục tăng trong suốt chu kỳ và khi đạt đến đỉnh điểm vào khoảng giữa chu kỳ, nó sẽ gây ra sự gia tăng đột ngột của LH, thúc đẩy quá trình rụng trứng.

Sau khi rụng trứng, nang rỗng từng chứa trứng sẽ tạo ra hormone progesterone để hỗ trợ việc thụ thai, làm tổ và giai đoạn đầu của thai kỳ.

Nồng độ progesterone cao sẽ báo cho não ngừng sản xuất FSH. Bây giờ, nếu việc mang thai không xảy ra, lượng estrogen và progesterone sẽ giảm xuống, điều này không chỉ gây ra chu kỳ kinh nguyệt của nữ giới mà còn báo cho não biết rằng nó cần bắt đầu tạo ra FSH để bắt đầu lại toàn bộ quá trình trong chu kỳ kinh nguyệt tiếp theo.

Mức FSH cao

Vậy điều gì xảy ra khi chúng ta có mức FSH cao? Đầu tiên, chúng ta sẽ tìm hiểu lý do khiến mức FSH tăng cao.

Lý do nào khiến mức FSH tăng cao?

Lý do phổ biến nhất khiến mức FSH cao là mức dự trữ buồng trứng (số lượng trứng) thấp hoặc buồng trứng không hoạt động bình thường.

Khi chúng ta có mức dự trữ buồng trứng thấp, điều này về cơ bản nghĩa là chúng ta có số lượng nang trứng chưa trưởng thành ít hơn trong buồng trứng, và cơ thể chúng ta sẽ sản xuất ít estrogen hơn. Bởi vì estrogen kiểm soát lượng FSH mà não sản xuất (hãy nhớ lại khái niệm vòng phản hồi tiêu cực mà SEBT đã nhắc ở trên) nên khi chúng ta có ít estrogen hơn, mức FSH có thể tăng lên.

Do đó, mức FSH cao có thể chỉ ra rằng buồng trứng đang không hoạt động bình thường, là dấu hiệu cho thấy mức dự trữ buồng trứng thấp hoặc là dấu hiệu cho thấy sự bắt đầu của thời kỳ mãn kinh.

Các lý do khác khiến mức FSH cao đến từ ung thư buồng trứng và suy buồng trứng sớm (POI), tức là mất chức năng buồng trứng trước tuổi 40.

Trong một số trường hợp, các yếu tố về chế độ ăn uống và lối sống có thể làm tăng mức FSH ở mức độ vừa phải (ví dụ nghiện thuốc lá, rượu).

Triệu chứng của mức FSH cao

Hình ảnh được đăng tải bởi Kyle Broad trên Unsplash

Các triệu chứng của nồng độ FSH cao thường giống với triệu chứng của thời kỳ mãn kinh và có liên quan đến nồng độ oestradiol thấp – đó là lý do tại sao việc kiểm tra nhiều loại hormone sinh sản ở nữ giới để tìm hiểu tận gốc các triệu chứng là rất quan trọng.

Các triệu chứng của mức FSH cao có thể bao gồm:

+ Kinh nguyệt không đều hoặc không có kinh

+ Bốc hỏa và/hoặc đổ mồ hôi đêm

+ Có sự thay đổi về da và tóc

+ Khó thụ thai

Làm thế nào để giảm mức FSH?

Điều quan trọng là bạn phải hiểu rằng nếu mức FSH cao do mãn kinh hoặc mức dự trữ trứng thấp thì dù có điều chỉnh chế độ ăn uống, lối sống thì cũng không thể giảm mức FSH xuống.

Tuy nhiên, có một số yếu tố trong ăn uống sinh hoạt khiến mức FSH cao hơn, chẳng hạn như hút thuốc và uống nhiều rượu.

Nếu bạn đang cố gắng thụ thai, hãy cân nhắc cắt bỏ hoàn toàn rượu và thuốc lá vì điều này sẽ cải thiện cơ hội thụ thai và ngăn ngừa những ảnh hưởng có hại cho em bé khi mang thai.

Dinh dưỡng cũng có thể là một công cụ mạnh mẽ trong việc cân bằng hormone và giúp giảm bớt các triệu chứng. Ở phạm vi bài viết này, SEBT không đi sâu vào dinh dưỡng vì đó là một chủ đề rộng lớn khác, cần ý kiến của chuyên gia về ngành dinh dưỡng.

Mức FSH thấp

Một biểu hiện của sự bất thường FSH trong cơ thể nữa là nó đang ở mức thấp hơn bình thường.

Lý do nào khiến mức FSH thấp?

Nồng độ FSH thấp có thể do tuyến yên trong não không hoạt động bình thường, hay còn được gọi là suy tuyến yên.

Các vấn đề với tuyến yên có thể liên quan trực tiếp đến chính tuyến này hoặc liên quan đến vùng dưới đồi – một phần khác của não kiểm soát việc giải phóng FSH. Điều này dẫn đến một rối loạn được gọi là suy sinh dục hypogonadotropic (hypogonadotropic hypogonadism).

Nguyên nhân có thể là do mức độ căng thẳng cao hoặc thiếu hụt năng lượng, tức là chúng ta đốt cháy nhiều calo hơn mức nạp vào thông qua chế độ ăn uống. Do đó, tình trạng này sẽ phổ biến ở những người rất thiếu cân, chẳng hạn như người mắc chứng rối loạn ăn uống hoặc tập thể dục quá mức. Ở nữ giới, tình trạng này cũng khiến chu kỳ kinh nguyệt ngừng lại, hay còn được gọi là vô kinh vùng dưới đồi (hypothalamic amenorrhea).

Triệu chứng của mức FSH thấp

Hình ảnh được đăng tải bởi Yuris Alhumaydy trên Unsplash

+ Ham muốn tình dục thấp

+ Mệt mỏi

+ Vô sinh

+ Nóng bừng

+ Kinh nguyệt không đều hoặc không có kinh

Mức FSH thấp có thể cho thấy buồng trứng của bạn không đủ trứng trưởng thành. Nhưng một lần nữa, các triệu chứng có thể giống với các triệu chứng của nhiều tình trạng khác, vì vậy việc kiểm tra nhiều loại hormone sinh sản khác nhau là rất quan trọng để hiểu rõ hơn điều gì đang xảy ra.

Làm thế nào để tăng mức FSH?

Nếu nguyên nhân dẫn tới mức FSH giảm liên quan đến chế độ ăn uống và lối sống thì bạn có thể thay đổi cách sinh hoạt để cải thiện. Còn nếu thuộc về những nguyên nhân khác thì phải dùng cách điều trị khác. Do đó, điều quan trọng là bạn cần xác định chính xác nguyên nhân làm mức FSH trong bạn thấp bất thường.

Nếu bạn cho rằng mình có thể đang bị thiếu năng lượng thì việc cân bằng lượng năng lượng nạp vào có thể cải thiện mức FSH của bạn. Bên cạnh đó, nếu bạn đang tập thể dục quá sức thì nên giảm lại.

Tóm tắt các ý chính của bài

  • Hormon kích thích nang trứng, hay FSH, là một loại hormone được tạo ra trong não, tác động lên buồng trứng, giúp điều hòa chu kỳ kinh nguyệt và rụng trứng.
  • FSH đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của nang noãn (hoặc trứng) và sản xuất estrogen (E2).
  • Mức FSH bình thường ở phụ nữ thay đổi khi họ già đi và ở giai đoạn tiền, cận hay mãn kinh.
  • FSH được điều hòa bởi các hormone khác, bao gồm estrogen (E2) và progesterone, tác động lên vùng dưới đồi để tăng hoặc giảm sản xuất FSH.
  • Mức FSH cao có thể cho thấy suy buồng trứng sớm (POI) hoặc gần đến mãn kinh. Mức FSH cũng có thể cao hơn ở những người nghiện thuốc lá, nghiện rượu nặng hoặc những người bị thiếu vitamin D.
  • Mức FSH thấp có thể đồng nghĩa vùng dưới đồi hoặc tuyến yên của bạn không hoạt động như bình thường. Điều này có thể là do bạn đang căng thẳng hoặc thiếu năng lượng.

Nguồn thông tin từ: Follicle-Stimulating Hormone: What Do Your FSH Levels Mean? – Hertility Health

Hy vọng SEBT chia sẻ được những thông tin hữu ích để bạn chăm sóc bản thân tốt hơn, cũng như có đời sống tình dục an toàn, lành mạnh và đạt nhiều khoái cảm hơn. Mong bạn có thể hỗ trợ team SEBT có thêm động lực trong việc lan tỏa nhiều kiến thức giáo dục giới tính, sức khỏe tình dục bổ ích hơn nữa bằng cách donate cho SEBT qua tài khoản sau:

Ngân hàng: TP Bank

Số tài khoản: 02034029903 _ Nguyễn Minh Trang

Bài viết liên quan
Chia sẻ
Sao chép link
Tác giả: Ngo Thuy

Tôn trọng những cảm nhận tự nhiên của nhau trong tình dục

Hôm nay tiếp tục với những bức thư tâm sự của các bạn về chuyện quan hệ tình dục. Đó là bản thân các bạn không biết người yêu có đang thật sự thể hiện thăng hoa khi làm tình không. 

Y gần đây quan hệ với bạn gái, nhưng không biết là bạn có “lên đỉnh” không. Y hỏi bạn gái cảm thấy thế nào, bạn gái trả lời là sướng, thấy thoải mái, mơn man. Nhưng Y sợ bạn chỉ nói vậy cho Y vui thôi. Y không biết liệu sự thăng hoa của nữ giới có giống nhau không. 

Cũng một bạn giống Y nhưng đổi vai: T là nữ, T và bạn trai đã yêu nhau được 2 năm. Nhưng mỗi lần quan hệ T không biết là bạn ấy có cảm giác đạt cực khoái không vì nét mặt của bạn ấy tỉnh bơ, không thấy có sự hào hứng. Có lúc đang quan hệ, T nhìn bạn ấy khiến T chạnh lòng không biết bạn có thật sự đang tận hưởng cùng mình không.

Sự thăng hoa

Cảm nhận của mỗi người sẽ khác nhau nên không có một dấu hiệu chung nào cho thấy phải như vậy thì bạn nữ đang lên đỉnh. Cách thể hiện sự sung sướng, sự thăng hoa, sự chạm đỉnh hay chỉ đơn giản là sự thoải mái, mơn man của từng bạn sẽ rất đặc trưng. 

Đối với bạn nam thì khi lên đỉnh, một trong những dấu hiệu có thể thấy đó là sự cương cứng và xuất tinh. Còn nét mặt hay cách bạn bộc lộ sự lên đỉnh cũng tùy thuộc vào phản ứng tự nhiên của cơ thể. Hoặc khi kích thích điểm G ở nam giới, mang lại sự khoái cảm rất khác thì cách các bạn dùng cơ thể để nói lên cảm nhận của mình cũng khác nhau.

Đối phương thấy thế nào thì chỉ đương sự đó cảm nhận được và chia sẻ trực tiếp bằng lời nói. Chúng ta nên thẳng thắn hỏi nhau cảm nhận sau mỗi cuộc làm tình chứ đừng tự suy diễn, võ đoán rồi tự mình làm khổ mình. 

Mình không thể thay đổi những phản ứng của cơ thể người khác, vì nó thuộc về cái riêng của mỗi người. Chưa kể sự thể hiện chạm đỉnh cũng phải xuất phát từ mong muốn cũng như cái tự nhiên của bản thân, ví dụ như có bạn nữ muốn rên lên khi sướng, nhưng cũng có bạn thì lại không thích rên, chỉ muốn bấu tay vào bạn tình để biểu hiện sự thăng hoa. 

Hình ảnh được đăng tải bởi Claudia Love trên Unsplash

Do đó, để hiểu được cảm nhận của nhau thì quan trọng vẫn là giao tiếp, nói chuyện rõ ràng để tìm ra sự thể hiện thăng hoa phù hợp với cả hai. Chúng ta nên ngồi xuống trao đổi với nhau về những ngôn ngữ, hành động, cử chỉ, hành động hay cách ra hiệu rằng là “em/anh đang rất thoải mái với những giây phút ân ái lúc này”. 

Không phải lúc nào sự thăng hoa, lên đỉnh cũng thể hiện bằng những hình ảnh mà bạn thấy trên phim. Có bạn mới trải nghiệm tình dục thì sẽ khó định nghĩa được khoái cảm của mình là gì, cảm giác thật sự ra sao, nên đôi lúc thấy bối rối không biết thể hiện thế nào. Có bạn dù đã trải nghiệm tình dục nhiều, nhưng mỗi lần là một cảm nhận khác nhau, cơ thể cũng sẽ phản ứng khác nhau trên khuôn mặt, trong giọng điệu hay hơi thở. 

Điều chúng ta cần làm là lắng nghe cũng như chia sẻ thật tâm cảm nhận của mình. Đôi lúc bạn cũng khá mơ hồ về những gì mình trải qua trong cuộc làm tình vừa rồi, thì vẫn có thể nói với đối phương là “em/anh cũng chưa xác định rõ nữa, thấy mơn man nhưng không biết có phải là thăng hoa không?”. Mình sẽ cần học cách chấp nhận rằng những cái riêng của người yêu có thể không giống như số đông.

Cảm ơn những giây phút ở cạnh nhau

Nhiều khi chúng ta cứ chạy theo một điều gì đó rất mơ hồ. Ví dụ khi xem phim hay nghe mọi người nói rằng quan hệ tình dục lúc lên đỉnh là sẽ “ra nước”. Nhưng “ra nước” là gì thì bản thân lại chưa thật sự hiểu rõ. Hay chúng ta nghĩ rằng khi quan hệ với nhau thì nhất định phải lên đỉnh. Hoặc ai khi đạt cực khoái cũng đều rên la sung sướng mặt chữ O. 

Nhưng thật ra điều rõ ràng nhất, xác thực nhất mà chúng ta thấy được đó là sự thể hiện của đối phương trước mặt mình và những gì họ chia sẻ với mình. 

Cái giây phút mà chúng ta ở cạnh nhau, da kề da, trao nhau từng cử chỉ thân mật, chúng ta nên tập trung trọn vẹn với nó, cảm ơn vì sự hiện diện của nhau thì sẽ mang đến sự gắn kết và thăng hoa cho cuộc làm tình. 

Chúng ta hay nghĩ ngợi rằng không biết hành động của đối phương có ý gì. Thực ra đôi khi nó chẳng có ý gì, hoặc nếu có thì thường khác với những gì chúng ta nghĩ. Vậy thay vì cứ mãi võ đoán thì chúng ta hãy nói chuyện, trao đổi, lắng nghe nhau thật lòng. 

Hy vọng SEBT chia sẻ được những thông tin hữu ích để bạn chăm sóc bản thân tốt hơn, cũng như có đời sống tình dục an toàn, lành mạnh và đạt nhiều khoái cảm hơn. Mong bạn có thể hỗ trợ team SEBT có thêm động lực trong việc lan tỏa nhiều kiến thức giáo dục giới tính, sức khỏe tình dục bổ ích hơn nữa bằng cách donate cho SEBT qua tài khoản sau:

Ngân hàng: TP Bank

Số tài khoản: 02034029903 _ Nguyễn Minh Trang

Bài viết liên quan
Chia sẻ
Sao chép link